P-Value và Alpha có liên quan với nhau như thế nào?

P-Value và Alpha có liên quan với nhau như thế nào?

P-Value và Alpha có liên quan với nhau như thế nào?

Khóa học CFA

Khóa học ICAEW
Khóa học ACCA

P-Value và Alpha có liên quan với nhau như thế nào?

Trong CFA Level I, Quantitative Methods là nỗi lo lớn, đặc biệt với những bạn không có nền tảng tính toán. Nhiều học viên nhầm lẫn giữa p-value, alpha (α) và kiểm định giả thuyết, thậm chí kéo dài sang Level II. Hãy cùng FTMS tìm hiểu bài tập p-value, alpha để hiểu rõ mối liên hệ này!

So sánh P-Value và Alpha 

Về bản chất, p-value và α cùng là một thứ: mức ý nghĩa (level of significance). Điểm khác nhau là, α được chọn trước, còn p-value thì do tính toán mà ra. Khi kiểm nghiệm một giả thuyết, chúng ta chọn một mức ý nghĩa (α), và sau đó tính toán số liệu thống kê dựa trên các dữ liệu để lấy được một mức ý nghĩa quan sát được (p-value). Cuối cùng, bạn so sánh 2 mức này (α và p-value) để đưa ra quyết định bác bỏ giả thuyết hoặc không bác bỏ giả thuyết. 

α: Diện tích của miền bác bỏ (rejection region): 

Theo định nghĩa, α là phần diện tích phía dưới phân phối chuẩn chuẩn hóa. Với kiểm nghiệm 1-đuôi (1-tailed test), α sẽ là toàn bộ phần diện tích ở phía đuôi phải (đối với right-tailed test) hoặc đuôi trái (đối với left-tailed test). 

Đối với kiểm nghiệm 2-đuôi (2-tail test), phần diện tích sẽ được chia đều giữa phần đuôi phải và đuôi trái: 

Vì p-value là mức ý nghĩa quan sát được, nó cũng là phần diện tích ở dưới phân phối chuẩn chuẩn hóa. Điểm khác biệt cốt lõi giữa α và p: 

  • α tương ứng với critical value (được chọn trước). Trong ví dụ ở trên, right-tailed test với critical value = 1.65; khi đó α tương ứng là 5% . 
  • p tương ứng to the calculated value (được tính toán ra): z-stat được tính từ các số liệu thống kê. Ví dụ, nếu ta tính ra z-stat = 1.80, giá trị p-value tương ứng sẽ là 3.59% (chúng ta có thể lấy được con số này bằng cách nhìn vào bảng phân phối chuẩn, giá trị ứng với z = 1.80 là 0.9641, đồng nghĩa với việc phần diện tích ở phía phải của z =1.80 là 1 − 0.9641 = 0.0359, hay 3.59%) 

Nếu critical value = 1.65 và calculated value = 1.8, chúng ta sẽ bác bỏ giả thuyết null (null hypothesis). Một cách nói khác là nếu chúng ta có α = 5% và p-value = 3.59%, ta bác bỏ giả thuyết. Đồ thị minh họa như sau: 

Tổng quát hóa: nếu p < α thì bác bỏ giả thuyết null,  ngược lại nếu p > α thì không bác bỏ giả thuyết null. 

Với kiểm nghiệm 1-đuôi, một vài ví dụ của p-value và giá trị z tương ứng là: 

1-Tailed Test  
p-value     z-statistic 
0.50% 2.58 
1.00% 2.33 
1.50% 2.17 
2.00% 2.05 
2.50% 1.96 
5.00% 1.64 
10.00% 1.28 
15.00% 1.04 
20.00% 0.84 

Với kiểm nghiệm 2-đuôi, một vài ví dụ của p-value và giá trị z tương ứng là: 

2-Tailed Test  
p-value z-statistic 
0.50% ±2.81 
1.00% ±2.58 
1.50% ±2.43 
2.00% ±2.33 
2.50% ±2.24 
5.00% ±1.96 
10.00% ±1.64 
15.00% ±1.44 
20.00% ±1.28 

Lưu ý: Các giá trị bôi đỏ là các giá trị quan trọng nên ghi nhớ. 

Ví dụ minh họa 1: 

Bạn đang thực hiện kiểm nghiệm 2-đuôi. Mức ý nghĩa α được chọn là 5%. Bạn tính được p-value là 2%. Cho biết các mức critical value, z-statistic tương ứng ? Dựa vào đó, bác bỏ hay không bác bỏ giả thuyết null ? 

Dựa vào quy tắc ở chung, p < α nên chúng ta bác bỏ giả thuyết null. Vùng bác bỏ (α – màu đỏ) và p-value – màu xanh được minh họa như sau: 

Vì là kiểm định 2-đuôi, chúng ta tìm trong bảng các giá trị z tương ứng với 2.5% (= 5% / 2) và 1% (= 2% / 2). Ta tìm được critical value (z-crit) là 1.96 và −1.96 và z-stat là 2.33 hoặc -2.33. Do 1.96 < 2.33, và -1.96 > -2.33; ta bác bỏ giả thuyết null. 

Ví dụ minh họa 2: 

Bạn đang thực hiện kiểm nghiệm 1-đuôi với vùng bác bỏ nằm ở đuôi trái. Mức ý nghĩa α được chọn là 2.5%. Bạn tính được p-value là 4.5%. Cho biết các mức critical value, z-statistic tương ứng? Dựa vào đó, bác bỏ hay không bác bỏ giả thuyết null? 

Dựa vào quy tắc ở trên, p > α nên chúng ta không bác bỏ giả thuyết null. Vùng bác bỏ (α – màu đỏ) và p-value – màu xanh được minh họa như sau: 

Chúng ta thấy z-stat = -1.70, và z-crit = 1.96. Vì vậy không nằm trong vùng bác bỏ, và chúng ta không bác bỏ giả thuyết null. 

Túm lại, bí quyết khi làm câu hỏi liên quan đến p-value và α là vẽ đồ thị của phân phối chuẩn giống như ở trên. Điều này sẽ giúp các bạn kiểm tra được luôn z-crit và z-stat các bạn tính ra có đúng hay không. Trải qua luyện tập, các bạn sẽ vẽ thành thục, và làm đúng 100% các câu hỏi này là chuyện quá đơn giản. 

 Tags: P-Value Alpha

Toàn quốc | Áp dụng đến 18/11/2026

Black Friday 2026 FTMS Global - Giảm đến 50% học phí

Black Friday 2026 tại FTMS Global: Giảm 50% học phí ACCA, CFA, CMA, IFRS, tiết kiệm đến 55 triệu đồng. Chỉ từ 26-28/11 với 15 suất ưu đãi.

Tin tức mới nhất | Hồ Chí Minh

Lộ trình học ACCA từ A tới Á

Có lẽ chứng chỉ quốc tế không còn quá xa lạ đối với các bạn sinh viên hay những người đã đi làm ở Việt Nam. Trong đó, ACCA dường như ngày càng trở nên được ưa chuộng không chỉ bởi những nguồn lao động trẻ mà còn bởi các nhà tuyển dụng của các tập đoàn và công ty đa quốc gia bởi những ưu điểm thực tiễn mà ACCA mang lại. 

Vậy… nên học ACCA thể nào để đạt được hiệu quả tốt nhất??? 

Tin tức mới nhất | Hồ Chí Minh

Top 5 sách hay về kế toán dân trong ngành không thể bỏ qua

Kế toán là một ngành nghề rất phổ biến, có tính ổn định cao, đóng vai trò không thể thiếu trong bất kỳ một doanh nghiệp, tổ chức nào. Để doanh nghiệp phát triển ổn định, rõ ràng và có lợi nhuận,… thì kiến thức, kinh nghiệm và kỹ năng của kế toán viên là rất quan trọng.

Tin tức mới nhất | Hà Nội | 08/09/2023

Danh sách chuẩn mực IAS và IFRS còn hiệu lực đến 2023

Tin tức mới nhất | Hồ Chí Minh | 27/02/2025

FTMS GLOBAL - CHÍNH SÁCH BẢO MẬT

FTMS Global cam kết không bao giờ chia sẻ thông tin với bên thứ ba mà không có sự đồng ý từ khách hàng. 

Tin tức mới nhất | Hồ Chí Minh | 29/12/2024

Vai trò của kế toán tài chính trong định hình tương lai xanh

Đại dịch Covid-19 đã gây ra sự xáo trộn chưa từng có đối với các nền kinh tế và hệ thống tài chính. Trước yêu cầu phải phục hồi khẩn cấp, một số chuyên gia tài chính tin rằng đây là lúc chúng ta có thể đặt cược vào tài chính xanh để tái xây dựng nền kinh tế trên một nền tảng công bằng hơn nhờ vào đội ngũ nhân lực kế toán tài chính. 

Tin tức mới nhất | Hồ Chí Minh | 27/12/2024

Tìm hiểu phân tích tài chính và các yếu tố quan trọng

Phân tích tài chính là giai đoạn cực kỳ quan trọng đối với mỗi tổ chức, doanh nghiệp. Bởi nó cung cấp tình hình tổng quan về tài chính, giao dịch đã xảy ra trong năm. Từ đó nhà quản trị, nhà đầu tư có thể nắm bắt kịp thời tốc độ phát triển doanh nghiệp để đưa ra đánh giá, quyết định đầu tư hiệu quả hơn. Vậy phân tích tài chính là làm những công việc gì? Cùng tìm hiểu ngay bây giờ bạn nhé.

Tin tức mới nhất | Hà Nội | 04/03/2025

Những cơ hội và rào cản khi áp dụng IFRS tại các nền kinh tế mới nổi

 Việc áp dụng Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS) đang trở thành xu hướng tất yếu tại các nền kinh tế mới nổi như Việt Nam. IFRS mở ra cơ hội nâng cao tính minh bạch, thu hút vốn đầu tư và nâng tầm uy tín doanh nghiệp. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi cũng đối mặt không ít thách thức về chi phí, năng lực và hệ thống pháp lý. Vậy làm sao để nắm bắt cơ hội và vượt qua rào cản khi áp dụng IFRS?

Đăng ký nhận tư vấn

 

30.000+ Học viên đã học và phát triển sự nghiệp, còn bạn thì sao?

Để lại thông tin của bạn ngay bên dưới, chuyên gia của chúng tôi sẽ liên hệ lại với bạn!

Chọn khu vực của bạn


Thông tin cá nhân của bạn sẽ hoàn toàn được bảo mật.

Chúng tôi cam kết không SPAM hoặc cung cấp cho đơn vị thứ 3!

Đang xử lý

Hà Nội

+84 385 902 628

TP. Hồ Chí Minh

+84 93 111 3020

×